21: Sahasra
Sahassavaggo
sahasram api ce vācā anatthapadasāhitā |
ekaṁ atthapadaṁ śreyo yaṁ śottā upaśāṁmati ||
sahassam api ce vācā anatthapadasaṁhitā,
ekaṁ atthapadaṁ seyyo yaṁ sutvā upasammati.
yo ca gāthāśataṁ bhāṣe anatthapadasāhitaṁ |
ekaṁ dhamapadaṁ Scribal error: read:
yo ce gāthāsataṁ bhāse anatthapadasaṁhitā
ekaṁ dhammapadaṁ seyyo yaṁ sutvā upasammati.
yo sahasraṁ sahasrāṇāṁ saṁggrāme mānuṣe jine |
ekaṁ ca paṁñam āttānaṁ sa ve saṁggrāmamuttamo ||
yo sahassaṁ sahassena saṅgāme mānuse jine,
ekañ ca jeyya attānaṁ sa ve saṅgāmajuttamo.
māse māse sahasreṇa yo yajeya śataṁ samā |
ekañ ca bhāvitāttānaṁ Text reads:
sā eva pūjanā śreyo yac cha vaśśaśataṁ hutaṁ ||
māse māse sahassena yo yajetha sataṁ samaṁ,
ekañ ca bhāvitattānaṁ muhuttam api pūjaye,
sā yeva pūjanā seyyo yañ ce vassasataṁ hutaṁ.
yo ca vaśśaśataṁ jantū aggiṁ paricare vane |
ekañ ca bhāvitāttānaṁ muhuttam api pūjaye |
sā eva pūjanā śreyo yac cha vaśśaśataṁ hutaṁ ||
yo ca vassasataṁ jantu aggiṁ paricare vane,
ekañ ca bhāvitattānaṁ muhuttam api pūjaye,
sā yeva pūjanā seyyo yañ ce vassasataṁ hutaṁ.
yaṁ kiñci yaṣṭaṁ va hutaṁ va loke saṁvatsaraṁ yajate puṁñapekhī |
sabbaṁ pi taṁ na catubbhāgam eti abhivādanā ujjugatesu śreyo I count
yaṁ kiñci yiṭṭhaṁ ca hutaṁ ca loke saṁvaccharaṁ yajetha puññapekkho,
sabbam pi taṁ na catubhāgam eti abhivādanā ujjugatesu
māse māse sahasreṇa yo yajeya śataṁ samā |
na taṁ buddhe prasādassa kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse sahasreṇa yo yajeta samāśatam |
na tad buddhe prasādasya kalām arghati ṣoḍaśīm ||
māse māse sahasreṇa yo yajeya śataṁ samā |
na taṁ dhamme prasādassa kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse sahasreṇa yo yajeta samāśatam |
na tad dharme prasādasya kalām arghati ṣoḍaśīm ||
māse māse sahasreṇa yo yajeya śataṁ samā |
na taṁ saṁghe prasādassa kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse sahasreṇa yo yajeta samāśatam |
na tat saṁghe prasādasya kalām arghati ṣoḍaśīm ||
[385ab ≈ Dhp 106ab; cd ≈ Dhp 70cd, Bālavaggo]
māse māse sahasreṇa yo yajeya śataṁ samā |
na taṁ sākhātadhaṁmāṇāṁ kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse sahassena yo yajetha sataṁ samaṁ,
ekañ ca bhāvitattānaṁ muhuttam api pūjaye,
sā yeva pūjanā seyyo yañ ce vassasataṁ hutaṁ.
————
māse māse kusaggena bālo bhuñjetha bhojanaṁ,
na so saṅkhātadhammānaṁ kalaṁ agghati soḷasiṁ.
māse māse kuśāggreṇa bālo bhuñjeya bhojanaṁ |
na taṁ buddhe prasādassa kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse kuśāgreṇa yo hi bhuñjīta bhojanam |
na tad buddhe prasādasya kalām arghati ṣoḍaśīm ||
māse māse kuśāggreṇa bālo bhuñjeya bhojanaṁ |
na taṁ dhamme prasādassa kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse kuśāgreṇa yo hi bhuñjīta bhojanam |
na tad dharme prasādasya kalām arghati ṣoḍaśīm ||
māse māse kuśāggreṇa bālo bhuñjeya bhojanaṁ |
na taṁ saṁghe prasādassa kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse kuśāgreṇa yo hi bhuñjīta bhojanam |
na tat saṁghe prasādasya kalām arghati ṣoḍaśīm ||
māse māse kuśāggreṇa bālo bhuñjeya bhojanaṁ |
na taṁ sākkhātadhaṁmāṇāṁ kalām agghati ṣoḍaśiṁ ||
māse māse kusaggena bālo bhuñjetha bhojanaṁ,
na so saṅkhātadhammānaṁ kalaṁ agghati soḷasiṁ.
yo ca vaśśaśataṁ jīve duśśīlo asamāhito |
ekāhaṁ jīvitaṁ śreyo śīlavantassa jhāyato This and the next 5 verses occur together at the end of the Pāḷi
yo ca vassasataṁ jīve dussīlo asamāhito,
ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo sīlavantassa jhāyino.
yo ca vaśśaśataṁ jīve dupraṁño asamāhito |
ekāhaṁ jīvitaṁ śreyo praṁñavantassa jhāyato ||
yo ca vassasataṁ jīve duppañño asamāhito,
ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo paññavantassa jhāyino.
yo ca vaśśaśataṁ jīve kusīdo hīnavīriyo |
ekāhaṁ jīvitaṁ śreyo vīryyam ārabhato dḍaṁ Written
yo ca vassasataṁ jīve kusīto hīnavīriyo,
ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo viriyam ārabhato daḷhaṁ.
yo ca vaśśaśataṁ jīve apaśśaṁ udayavyayaṁ |
ekāhaṁ jīvitaṁ śreyo paśśato udayavyayaṁ ||
yo ca vassasataṁ jīve apassaṁ udayabbayaṁ,
ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo passato udayabbayaṁ.
yo ca vaśśaśataṁ jīve apaśśaṁ dhammam uttamaṁ |
ekā 'haṁ jīvitaṁ śreyo paśśato dhammam uttamaṁ ||
yo ca vassasataṁ jīve apassaṁ dhammam uttamaṁ,
ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo passato dhammam uttamaṁ.
yo ca vaśśasataṁ jīve apaśśaṁ amataṁ padaṁ |
ekā 'haṁ jīvitaṁ śreyo paśśato amataṁ padaṁ ||
yo ca vassasataṁ jīve apassaṁ amataṁ padaṁ,
ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo passato amataṁ padaṁ.
yo ca vaśśasataṁ jīve saddhaṁme apratiṣṭhito |
ekā 'haṁ jīvitaṁ śreyo sadhaṁmam We should read:
yo ca vassasataṁ jīve dussīlo asamāhito,
ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo sīlavantassa jhāyino.
yo ca vaśśasataṁ jīve aprāpya āsavakkhayaṁ |
ekā 'haṁ jīvitaṁ śreyo prāpyato āsavakkhayaṁ ||
yac ca varṣaśataṁ jīved apaśyann āsravakṣayam |
ekāhaṁ jīvitaṁ śreyaḥ paśyato hy āsravakṣayam ||
Sahasravarggaḥ
Sahassavaggo