Mahāparinibbānasuttaṁ (DN 16)
[Pañcamabhāṇavāraṁ]
[36: Ānandassa Acchariyadhammā]
Atha kho āyasmā Ānando vihāraṁ pavisitvā, kapisīsaṁ ālambitvā rodamāno aṭṭhāsi: [651]
“Ahañ-ca vatamhi sekho Thai:
“Kahaṁ nu kho bhikkhave Ānando?” ti [653]
“Eso Bhante āyasmā Ānando vihāraṁ pavisitvā, kapisīsaṁ ālambitvā rodamāno ṭhito: ‘Ahañ-ca vatamhi sekho sakaraṇīyo Satthu ca me Parinibbānaṁ bhavissati, yo mama anukampako!’ ” ti Atha kho Bhagavā aññataraṁ bhikkhuṁ āmantesi: [654]
“Ehi tvaṁ bhikkhu mama vacanena Ānandaṁ āmantehi: ‘Satthā taṁ āvuso Ānanda āmantetī’.” ti “Evaṁ Bhante,” ti kho so bhikkhu Bhagavato paṭissutvā, yenāyasmā Ānando tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṁ Ānandaṁ etad-avoca: [655]
“Satthā taṁ āvuso Ānanda āmantetī.” ti [656]
“Evam-āvuso” ti kho āyasmā Ānando tassa bhikkhuno paṭissutvā, yena Bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā Bhagavantaṁ abhivādetvā, ekam-antaṁ nisīdi. Ekam-antaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ Ānandaṁ Bhagavā etad-avoca: [657]
“Alaṁ Ānanda mā soci mā paridevi, Na nu etaṁ Ānanda mayā paṭikacceva PTS:
Dīgharattaṁ kho te Ānanda Tathāgato paccupaṭṭhito mettena kāyakammena hitena sukhena advayena appamāṇena, mettena vacīkammena hitena sukhena advayena appamāṇena, mettena manokammena hitena sukhena advayena appamāṇena, katapuññosi tvaṁ Ānanda padhānam-anuyuñja khippaṁ hohisi Thai:
“Ye pi te bhikkhave ahesuṁ atītam-addhānaṁ Arahanto Sammāsambuddhā tesam-pi Bhagavantānaṁ etaparamā yeva ChS:
Paṇḍito bhikkhave Ānando, medhāvī bhikkhave Ānando jānāti: Thai:
Katame cattāro? [662]
Sace bhikkhave bhikkhuparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Ānando dhammaṁ bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave bhikkhuparisā hoti atha BJT, ChS add
Sace bhikkhave bhikkhunīparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Ānando dhammaṁ bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave bhikkhunīparisā hoti atha Ānando tuṇhī hoti. [664]
Sace bhikkhave upāsakaparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Ānando dhammaṁ bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave upāsakaparisā hoti atha Ānando tuṇhī hoti. [665]
Ime kho bhikkhave cattāro acchariyā abbhutadhammā Ānande. PTS omits this line. Cattārome bhikkhave acchariyā abbhutā dhammā Raññe Cakkavattimhi. cf. Cakkavatti-acchariyasuttaṁ (Aṅg. 4.130). [666]
Sace bhikkhave upāsikāparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati BJT reads:
Katame cattāro? Thai, PTS omit
Sace bhikkhave Khattiyaparisā Rājānaṁ Cakkavattiṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Rājā Cakkavattī bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave Khattiyaparisā hoti atha BJT, ChS omit
Sace bhikkhave brāhmaṇaparisā Rājānaṁ Cakkavattiṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Rājā Cakkavattī bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave brāhmaṇaparisā hoti atha Rājā Cakkavattī tuṇhī hoti. [670]
Sace bhikkhave gahapatiparisā Rājānaṁ Cakkavattiṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Rājā Cakkavattī bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave gahapatiparisā hoti atha Rājā Cakkavattī tuṇhī hoti. [671]
Sace bhikkhave samaṇaparisā Rājānaṁ Cakkavattiṁ dassanāya upasaṅkamati BJT reads:
Evam-eva kho bhikkhave cattāro BJT, ChS:
Sace bhikkhave bhikkhuparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Ānando dhammaṁ bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave bhikkhuparisā hoti atha Ānando tuṇhī hoti. [673]
Sace bhikkhave bhikkhunīparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Ānando dhammaṁ bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave bhikkhunīparisā hoti atha Ānando tuṇhī hoti. [674]
Sace bhikkhave upāsakaparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Ānando dhammaṁ bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave upāsakaparisā hoti atha Ānando tuṇhī hoti. [675]
Sace bhikkhave upāsikāparisā Ānandaṁ dassanāya upasaṅkamati dassanena sā attamanā hoti, tatra ce Ānando dhammaṁ bhāsati, bhāsitena pi sā attamanā hoti, atittā va bhikkhave upāsikāparisā hoti atha Thai has
Ime kho bhikkhave cattāro acchariyā abbhutā dhammā Ānande.” ti [677]