Meghiyavaggo catuttho
4-1: Meghiyasuttaṁ (31)
1. evaṁ me sutaṁ:
ekaṁ samayaṁ bhagavā cālikāyaṁ viharati, cālike pabbate. tena kho pana samayena āyasmā meghiyo bhagavato upaṭṭhāko hoti. atha kho āyasmā meghiyo yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā, ekamantaṁ aṭṭhāsi. ekamantaṁ ṭhito kho āyasmā meghiyo bhagavantaṁ etad-avoca: “icchāmahaṁ bhante jantugāmaṁ piṇḍāya pavisitun”-ti. “yassadāni tvaṁ meghiya kālaṁ maññasī” ti.
[BJT Page 196]
2. atha kho āyasmā meghiyo pubbanhasamayaṁ nivāsetvā, pattacīvaram-ādāya, jantugāmaṁ piṇḍāya pāvisi. jantugāme piṇḍāya caritvā, pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto, yena kimikālāya nadiyā tīraṁ tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā kimikālāya nadiyā tīre, jaṅghāvihāraṁ anucaṅkamamāno anuvicaramāno, addasā kho ambavanaṁ pāsādikaṁ ramaṇīyaṁ. disvānassa etad-ahosi: “pāsādikaṁ vatidaṁ ambavanaṁ ramaṇīyaṁ. alaṁ vatidaṁ kulaputtassa padhānatthikassa padhānāya. sace maṁ bhagavā anujāneyya āgaccheyyāhaṁ imaṁ ambavanaṁ padhānāyā” ti.
3. atha kho āyasmā meghiyo yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā, ekamantaṁ nisīdi. ekamantaṁ nisinno kho āyasmā meghiyo Editor’s note: BJT,
4. evaṁ vutte, bhagavā āyasmantaṁ meghiyaṁ etad-avoca: “āgamehi tāva meghiya ekakamhā yāva añño koci BJT note:
5. “padhānanti kho meghiya vadamānaṁ kinti vadeyyāma? yassadāni tvaṁ meghiya kālaṁ maññasī” ti. atha kho āyasmā meghiyo uṭṭhāyāsanā, bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā, yena taṁ ambavanaṁ tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā ambavanaṁ ajjhogahetvā, aññatarasmiṁ rukkhamūle divā vihāraṁ nisīdi. atha kho āyasmato meghiyassa, tasmiṁ ambavane viharantassa, yebhuyyena tayo pāpakā akusalā vitakkā samudācaranti, Editor’s note: BJT,
[BJT Page 198]
6. atha kho āyasmā meghiyo sāyanhasamayaṁ patisallānā vuṭṭhito, yena bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā, ekamantaṁ nisīdi. ekamantaṁ nisinno kho āyasmā meghiyo bhagavantaṁ etad-avoca: “idha mayhaṁ bhante tasmiṁ ambavane viharantassa, yebhuyyena tayo pāpakā akusalā vitakkā samudācaranti, seyyathīdaṁ: kāmavitakko, byāpādavitakko, vihiṁsāvitakko ti. tassa mayhaṁ bhante etad-ahosi: ‘acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho, saddhāya ca vatamhi agārasmā anagāriyaṁ pabbajito, atha ca panimehi tīhi pāpakehi akusalehi vitakkehi anvāsattā. BJT note:
7. “aparipakkāya meghiya cetovimuttiyā, pañca dhammā paripākāya saṁvattanti. katame pañca?
idha meghiya bhikkhu kalyāṇamitto hoti, kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅko. aparipakkāya meghiya cetovimuttiyā, ayaṁ paṭhamo dhammo paripākāya saṁvattati.
puna caparaṁ meghiya bhikkhu sīlavā hoti, pātimokkhasaṁvarasaṁvuto viharati ācāragocarasampanno, aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī, samādāya sikkhati sikkhāpadesu. aparipakkāya meghiya cetovimuttiyā, ayaṁ dutiyo dhammo paripākāya saṁvattati.
puna caparaṁ meghiya bhikkhu yāyaṁ kathā abhisallekhikā, cetovivaraṇasappāyā ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati, seyyathīdaṁ: appicchakathā, santuṭṭhikathā, pavivekakathā, asaṁsaggakathā, viriyārambhakathā, sīlakathā, samādhikathā, paññākathā, vimuttikathā, vimuttiñāṇadassanakathā. evarūpāya kathāya nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī. aparipakkāya meghiya cetovimuttiyā, ayaṁ tatiyo dhammo paripākāya saṁvattati.
puna caparaṁ meghiya bhikkhu āraddhaviriyo viharati, akusalānaṁ dhammānaṁ pahānāya, kusalānaṁ dhammānaṁ upasampadāya, thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu. aparipakkāya meghiya cetovimuttiyā, ayaṁ catuttho dhammo paripākāya saṁvattati.
puna caparaṁ meghiya bhikkhu paññavā hoti, udayatthagāminiyā paññāya samannāgato, ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā. aparipakkāya meghiya cetovimuttiyā, ayaṁ pañcamo dhammo paripākāya saṁvattati.
aparipakkāya meghiya cetovimuttiyā, ime pañca dhammā paripākāya saṁvattanti.
[BJT Page 200]
8. “kalyāṇamittassetaṁ meghiya bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ, kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa yaṁ sīlavā bhavissati, pātimokkhasaṁvarasaṁvuto viharissati, ācāragocarasampanno aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī, samādāya sikkhissati sikkhāpadesu.
kalyāṇamittassetaṁ meghiya bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ, BJT note:
kalyāṇamittassetaṁ meghiya bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ, kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa yaṁ āraddhaviriyo bhavissati, BJT note:
kalyāṇamittassetaṁ meghiya bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ, kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa yaṁ paññavā bhavissati, udayatthagāminiyā paññāya samannāgato, ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā.
tena ca pana meghiya bhikkhunā imesu pañcasu dhammesu patiṭṭhāya, cattāro dhammā uttaribhāvetabbā: BJT note:
9. atha kho bhagavā etam-atthaṁ viditvā, tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:
“khuddā vitakkā sukhumā vitakkā,
anuggatā manaso uppilāvā, BJT note:
ete avidvā manaso vitakke,
hurāhuraṁ dhāvati bhantacitto.
ete ca vidvā manaso vitakke,
ātāpiyo saṁvaratī satīmā.
anuggate manaso uppilāve - BJT note:
asesam-ete pajahāsi buddho” ti.
[BJT Page 202]